درمان پانیک با rTMS; جدیدترین روش درمان پانیک

آیا تا به حال تجربه‌ کرده‌اید که ناگهان و بدون هشدار قبلی، در دریایی از ترس و وحشت فلج‌کننده غرق شوید؟ تجربه‌ای که در آن، ضربان قلبتان دیوانه‌وار می‌کوبد، نفستان به شماره می‌افتد و احساس می‌کنید هر لحظه ممکن است اتفاق بسیار بدی رخ دهد، حتی اگر در امن‌ترین مکان باشید. این تجربه، حملات پانیک نام دارد؛ یک هشدار کاذب شدید از سیستم عصبی که زندگی روزمره میلیون‌ها نفر را تحت‌الشعاع قرار داده است. متأسفانه، بسیاری از افراد سال‌ها با این ترس دائمی زندگی می‌کنند، بدون آنکه بدانند دانش پزشکی امروزی، راه‌حل‌های نوین و بدون نیاز به دارو را معرفی کرده است. اگر شما یا عزیزانتان با این طوفان درونی دست و پنجه نرم می‌کنید و به دنبال روشی هستید که ریشه‌ای و با کمترین عوارض، آرامش را بازگرداند، این نوشتار برای شما نوشته شده است. ما در این مقاله از کلینیک مهر گلاب به یکی از پیشرفته‌ترین روش‌های درمانی یعنی تحریک مغناطیسی مغز از راه جمجمه (rTMS) خواهیم پرداخت و شفاف‌سازی می‌کنیم که چگونه این تکنولوژی، امید جدیدی در درمان اختلال پانیک به شمار می‌آید. درمان پانیک با rtms یکی از روش‌های جدید و موثر برای کنترل و کاهش علائم این اختلال است. این روش با هدف تنظیم فعالیت مغز به بیماران کمک می‌کند تا بدون نیاز به دارو، حملات پانیک را مدیریت کنند. اهمیت درمان به موقع پانیک به دلیل تأثیرات مخرب آن بر زندگی روزمره افراد بر هیچ‌کس پوشیده نیست. در ادامه با مزایا و نحوه عملکرد دستگاه rtms در بهبود این اختلال بیشتر آشنا می‌شویم.

حمله پانیک چیست و چگونه بر زندگی ما تأثیر می‌گذارد؟

اختلال پانیک چیست؟ اختلال پانیک یک نوع از اختلالات اضطرابی است که با حملات پانیک مکرر، ناگهانی و غیرمنتظره مشخص می‌شود. این حملات دوره‌های کوتاهی از ترس شدید هستند که اغلب با علائم جسمی ناخوشایندی مانند تپش قلب، تنگی نفس، سرگیجه، درد قفسه سینه، لرزش و احساس از دست دادن کنترل یا حتی ترس از مرگ همراه است. نکته مهم این است که این حملات معمولاً در عرض چند دقیقه به اوج خود می‌رسند و فرد را در وضعیتی از اضطراب دائم قرار می‌دهند، چرا که مدام نگران حمله بعدی است. این نگرانی مداوم می‌تواند منجر به اجتناب از موقعیت‌ها و مکان‌هایی شود که فرد تصور می‌کند ممکن است در آنجا حمله رخ دهد (مانند مکان‌های عمومی یا شلوغ)، که به‌مرور زمان باعث محدود شدن شدید زندگی شخصی و اجتماعی، کاهش کیفیت زندگی و انزوای فرد می‌شود.

rTMS (آر تی ام اس) چیست و مکانیسم اثر آن چگونه است؟

rTMS به معنی تحریک مغناطیسی مغز از راه جمجمه به صورت تکراری است که یک روش درمانی غیرتهاجمی و نوین در حوزه نوروساینس و روان‌پزشکی محسوب می‌شود. در این روش، یک سیم‌پیچ الکترومغناطیسی بر روی پوست سر، معمولاً ناحیه قشر پیشانی که با تنظیم هیجانات و اضطراب مرتبط است، قرار داده می‌شود. این سیم‌پیچ پالس‌های مغناطیسی کوتاهی را به صورت تکراری منتشر می‌کند که این پالس‌ها از جمجمه عبور کرده و جریان‌های الکتریکی خفیفی را در ناحیه هدف در مغز القا می‌کنند. این جریان‌های الکتریکی فعالیت سلول‌های عصبی را در مدارها و شبکه‌های مغزی که دچار اختلال شده‌اند، تنظیم می‌کنند. در واقع، rTMS به دنبال بازگرداندن تعادل عصبی و شیمیایی در مغز است تا نواحی‌ای که بیش از حد فعال هستند را مهار کند و یا نواحی کم‌کار را فعال سازد و از این طریق به بهبود علائم بالینی کمک می‌کند.

درمان پانیک با rTMS

دستگاه آر تی ام اس یکی از روش‌های جدید و موثر برای درمان پنیک است که با تحریک مغناطیسی بخش‌هایی از مغز، به تنظیم فعالیت سلول‌های مغزی کمک می‌کند. این روش که مورد تایید FDA قرار دارد، در بسیاری از افراد مبتلا به اضطراب، افسردگی یا وسواس نتایج خوبی داشته و برخلاف داروها، عوارضی مثل حالت تهوع، افزایش وزن یا اختلال جنسی ایجاد نمی‌کند. از طرفی، دوره درمان با rTMS کوتاه‌تر از روان‌درمانی است و هزینه کمتری هم دارد. با این حال، انتخاب روش درمان همیشه باید با توجه به شرایط هر فرد و نظر پزشک انجام شود.

این مطلب نیز می تواند برای شما مفید باشد:نکات مهم درمان استرس و اضطراب با آر تی ام اس

مراحل انجام درمان پانیک با rTMS

درمان با rTMS یک فرایند سرپایی است که نیازی به بیهوشی یا بستری شدن ندارد و معمولاً شامل چند مرحله مشخص می‌شود. ابتدا، روان‌پزشک یا متخصص نورولوژی با ارزیابی دقیق، نقشه مغزی فرد (نقاط دقیق هدف) و پروتکل درمانی مناسب را تعیین می‌کند که شامل تعداد و شدت پالس‌ها و فرکانس تحریک است. در هر جلسه، بیمار روی صندلی راحتی می‌نشیند و یک کویل مغناطیسی بر روی سر او، در محل دقیق هدف‌گذاری شده، قرار می‌گیرد. دستگاه شروع به ارسال پالس‌های مغناطیسی می‌کند که بیمار ممکن است صدایی شبیه به تق‌تق و احساس ضربه یا لرزش خفیفی روی پوست سر خود حس کند که معمولاً بدون درد است. هر جلسه درمانی بسته به پروتکل، معمولاً بین ۲۰ تا ۶۰ دقیقه طول می‌کشد و دوره درمانی کامل ممکن است شامل ۲۰ تا ۳۰ جلسه در طول ۴ تا ۶ هفته باشد که تعداد جلسات بر اساس پاسخ فرد به درمان و تشخیص متخصص تنظیم می‌شود.

بهترین مرکز برای انجام درمان پانیک با rTMS کجاست؟

اگر به‌دنبال درمان پانیک با روش آر تی ام اس هستید، مهم است که به یک مرکز معتبر و تخصصی مراجعه کنید. کلینیک مهرگلاب در شرق تهران یکی از معدود مراکزی‌ست که این درمان را با هزینه مناسب و تحت نظر یکی از بهترین متخصصان مغز و اعصاب انجام می‌دهد. وجود خدماتی مثل نوار مغزی و نقشه‌برداری مغز در کنار جلسات rTMS، روند درمان را دقیق‌تر و کامل‌تر می‌کند.

مزایای درمان پانیک با rTMS نسبت به دارودرمانی و روان‌درمانی

درمان حمله پانیک با این روش نسبت به دارودرمانی و روان‌درمانی، مزایای بیشتری دارد که آن را به گزینه‌ای جذاب برای بسیاری از بیماران تبدیل کرده است. در ادامه، برخی از مزایای این روش را بررسی میکنیم:

• نرخ موفقیت آن در مقایسه با روش‌های دارویی و روان‌درمانی بیشتر گزارش شده است.
• یک روش کاملاً بی خطر است و نیازی به جراحی یا مداخله در ساختار مغز ندارد.
• در طول جلسات، بیمار به بیهوشی یا داروی آرامبخش نیاز ندارد و درمان با هوشیاری کامل انجام می‌شود.
• اغلب بیماران هیچ‌گونه احساس درد یا ناراحتی خاصی ندارند و اگر هم علائمی مثل گیجی تجربه شود، معمولاً خفیف و موقت است.
• درصد بالایی از افراد هیچ عارضه‌ای را تجربه نمی‌کنند و در صورت بروز عوارض خفیف، معمولاً در همان جلسات اولیه برطرف می‌شود.
•  اثرات مثبت درمان، مخصوصا در کاهش اضطراب و بهبود خواب، معمولاً خیلی زود و در چند جلسه اول نمایان می‌شود.
• برخلاف دارودرمانی، نیازی به مصرف روزانه دارو وجود ندارد و نگرانی از عوارض دارویی هم در کار نیست.
• بسیاری از بیماران پس از شروع درمان با rTMS، بهبود قابل توجهی در کیفیت زندگی و عملکرد روزمره خود تجربه می‌کنند.

در ادامه مزایای درمان پانیک با rTMS را از نظر سایت neurocaregroup نیز بیان کرده ایم:

“After 8 weeks of treatment, we found that the group that received TMS had significantly lower depression rates than the group that received medication during these 8 weeks,” says Dr. van Oostrom.

“It was already known that when antidepressant medication does not work, few people benefit from a switch to another medication, while TMS is found to be effective even when earlier treatments were not successful,” she continues. This insight underscores the growing recognition of TMS as a more reliable option for patients who have not found relief through conventional methods

ترجمه:

دکتر ون اوستروم می‌گوید: «پس از ۸ هفته درمان، دریافتیم که گروهی که TMS دریافت کرده بودند، میزان افسردگی به طور قابل توجهی پایین‌تری نسبت به گروهی که در طول این ۸ هفته دارو دریافت کرده بودند، داشتند.»

او ادامه می‌دهد: «از قبل مشخص بود که وقتی داروهای ضد افسردگی مؤثر نباشند، تعداد کمی از افراد از تغییر به داروی دیگر سود می‌برند، در حالی که TMS حتی زمانی که درمان‌های قبلی موفقیت‌آمیز نبوده‌اند، مؤثر است.» این بینش، شناخت روزافزون TMS را به عنوان گزینه‌ای مطمئن‌تر برای بیمارانی که از طریق روش‌های مرسوم تسکین نیافته‌اند، برجسته می‌کند.

مراحل درمان پانیک با rTMS چگونه است؟

درمان پانیک با rTMS با معاینات اولیه و بررسی وضعیت بیمار شروع می‌شود؛ معمولاً نوار مغزی یا نقشه مغزی تهیه می‌شود تا پزشک بتواند برنامه درمانی مناسبی را تعیین کند.

 در جلسات درمانی، بیمار روی صندلی می‌نشیند یا دراز می‌کشد و کویل دستگاه روی نواحی مشخصی از سر قرار می‌گیرد تا پالس‌های مغناطیسی ملایم به مغز ارسال شود. این پالس‌ها به تنظیم فعالیت بخش‌های مرتبط با اضطراب در مغز کمک می‌کنند و معمولاً بدون درد و بدون نیاز به بی‌حسی انجام می‌شود.

هر جلسه بین ۲۰ تا ۶۰ دقیقه طول می‌کشد و بیشتر افراد بلافاصله پس از آن می‌توانند به فعالیت‌های روزمره خود بازگردند. تعداد جلسات درمان بسته به شرایط فرد متفاوت است و پزشک ممکن است این روش را همراه با دارودرمانی تجویز کند تا روند بهبود سریع‌تر و مؤثرتر پیش برود.

مقایسه روش‌های درمانی پانیک

ویژگی کلیدی	💊 درمان دارویی	💬 درمان شناختی-رفتاری (CBT)	✨ rTMS (تحریک مغناطیسی)
روش کار	تنظیم مجدد انتقال‌دهنده‌های عصبی (سروتونین، نوراپی‌نفرین) برای کاهش اضطراب شیمیایی.	تغییر الگوهای فکری منفی و اصلاح پاسخ‌های رفتاری ترس از طریق مواجهه.	تنظیم هدفمند فعالیت مدارهای عصبی در قشر مغز برای بازسازی تعادل مغزی.
نیاز به بیهوشی	❌ خیر	❌ خیر	❌ خیر
تهاجمی بودن	غیرتهاجمی (مصرف خوراکی)	غیرتهاجمی (جلسات گفتگو)	کاملاً غیرتهاجمی (تحریک از طریق جمجمه)
عوارض جانبی سیستمیک	بالا (شامل: ⚖️ افزایش وزن، 😴 خواب‌آلودگی، کاهش میل جنسی)	بسیار کم یا صفر	بسیار کم و موضعی (مانند: 🤕 سردرد موقت در محل تحریک)
دوره درمان معمول	طولانی مدت: چند ماه تا چند سال	میان‌مدت: چند ماه منظم	کوتاه و فشرده: ۴ تا ۶ هفته (۲۰ تا ۳۰ جلسه)
نیاز به دارو	✅ بله (وابستگی در صورت قطع ناگهانی)	❌ خیر	❌ خیر
مناسب برای موارد مقاوم	می‌تواند در طول زمان مقاوم شود.	می‌تواند در موارد شدید ناکارآمد باشد.	✨ یک گزینه مؤثر و امیدبخش برای موارد مقاوم به دارو

عوارض احتمالی درمان پانیک با rTMS چیست؟ آیا خطر دارد؟

درمان پانیک با rTMS معمولاً بدون درد است، اما ممکن است برخی عوارض خفیف مثل سردرد، سبکی سر، سوزن‌سوزن شدن صورت یا فک، و گاهی مشکلات موقتی شنوایی و بینایی به دلیل صدای دستگاه برای برخی بیماران پیش بیاید. همچنین در موارد نادر، تحریک پوست سر یا تشنج ممکن است رخ دهد.

به همین دلیل، پزشک قبل از شروع درمان حتما باید سوابق پزشکی شما را کامل بررسی کند، چون این روش برای افرادی که مثلاً ضربان‌ساز قلب دارند، افرادی که ترکش گلوله در نزدیکی سر خود دارند یا پیرسینگ روی صورت دارند، توصیه نمی‌شود. این مراقبت‌ها به این دلیل است که درمان ایمن و موثر برای هر فرد تضمین شود.

 

rTMS برای برخی افراد موارد منع مصرف جدی دارد که باید حتماً توسط متخصص بررسی شوند. مهم‌ترین این موارد شامل داشتن ایمپلنت‌های فلزی در سر یا گردن (به جز ایمپلنت‌های دندانی)، مانند پلاتین‌های جراحی، کلیپ‌های آنوریسم مغزی، استنت‌ها یا پیس‌میکرهای قلبی است، چرا که میدان مغناطیسی می‌تواند با این دستگاه‌ها تداخل ایجاد کند. همچنین، سابقه تشنج یا صرع باید حتماً پیش از شروع درمان مورد بررسی دقیق قرار گیرد.

نقش مکمل روان‌درمانی در کنار rTMS

اگرچه rTMS به عنوان یک ابزار قدرتمند در تنظیم بیولوژیکی مغز عمل می‌کند، اما متخصصان اغلب توصیه می‌کنند که این روش درمانی به عنوان یک درمان مکمل یا ادامه‌دهنده در کنار روان‌درمانی، به‌خصوص درمان شناختی-رفتاری (CBT)، استفاده شود. rTMS با کاهش شدت علائم جسمی و اضطراب انتظاری، می‌تواند مغز را آرام‌تر و پذیراتر برای یادگیری مهارت‌های جدید درمانی کند. روان‌درمانی به فرد کمک می‌کند تا ریشه‌های اضطراب خود را درک کند، الگوهای فکری مخرب خود را شناسایی و تغییر دهد و تکنیک‌های مقابله‌ای مؤثر را برای مدیریت استرس و حملات پانیک در موقعیت‌های واقعی زندگی بیاموزد. این ترکیب درمانی (rTMS + CBT) می‌تواند نتایج طولانی‌مدت‌تر و جامع‌تری را برای بیمار به همراه داشته باشد، زیرا هم جنبه فیزیکی و هم جنبه روان‌شناختی اختلال را هدف قرار می‌دهد.

جمع بندی

اختلال پانیک نباید سرنوشت شما باشد. درمان دارویی یکی از گزینه‌های رایج برای کنترل حملات پانیک است، اما گاهی به‌تنهایی کافی نیست و حتی ممکن است عوارضی هم داشته باشد. برای افرادی که با موارد شدید یا مکرر این اختلال مواجه‌اند، روش rTMS می‌تواند جایگزینی مؤثر، بی خطر و بدون نیاز به دارو باشد. این روش غیرتهاجمی با تحریک نواحی خاصی از مغز، به بهبود عملکرد سیستم عصبی کمک می‌کند. مهرگلاب به عنوان بهترین کلینیک تخصصی rTMS در تهران با بهره‌گیری از تکنولوژی rTMS و تیمی از پزشکان مجرب، شرایط درمانی مناسبی را برای افرادی که به دنبال روشی مطمئن برای کاهش حملات پانیک هستند، فراهم کرده است.

در جهانی که علم به سرعت در حال پیشرفت است، روش‌هایی مانند rTMS این امکان را فراهم کرده‌اند که بدون تحمل بار سنگین عوارض داروهای شیمیایی یا چالش‌های طولانی‌مدت برخی درمان‌های سنتی، به یک راه‌حل موثر و ایمن دست پیدا کنیم. اگر از حملات پانیک رنج می‌برید و به دنبال پایان دادن به این چرخه ترس و اجتناب هستید، وقت آن رسیده است که با مشورت با یک روان‌پزشک یا متخصص نورولوژی آگاه به rTMS، مسیر جدیدی را به سوی آرامش پایدار و بازیابی کنترل زندگی خود آغاز کنید. این فناوری نه تنها یک درمان، بلکه یک نوید برای یک زندگی بدون مرزهای ترس است که به شما اجازه می‌دهد تا دوباره، شجاعانه در دنیای واقعی قدم بگذارید و پتانسیل کامل خود را شکوفا سازید.

سوالات متداول

۱. آیا rTMS می‌تواند حملات پانیک را به‌طور کامل درمان کند؟

rTMS می‌تواند به کاهش شدت، تعداد و اضطرابِ انتظاری مرتبط با حملات پانیک کمک کند، اما میزان اثربخشی آن در افراد مختلف متفاوت است و بهتر است زیر نظر متخصص انجام شود.

۲. آیا درمان rTMS دردناک است یا عوارض خاصی دارد؟

این روش معمولاً دردناک نیست و شایع‌ترین عارضه آن سردرد یا ناراحتی خفیف در محل تحریک است که اغلب موقت و قابل‌تحمل است.

۳. چند جلسه rTMS برای درمان اختلال پانیک لازم است؟

معمولاً یک دوره درمان شامل حدود ۲۰ تا ۳۰ جلسه طی ۴ تا ۶ هفته است، اما تعداد دقیق جلسات بسته به نظر متخصص و پاسخ فرد به درمان تعیین می‌شود.